Verdieping in de lesstof

Leerlijnen van de vrijeschool

Natuurlijk onderwijzen we op De Vrije School de vakken zoals op elke andere middelbare school. We geven uw kind daarnaast ook een brede culturele basis mee. Dat betekent dat uw kind gedurende zijn of haar hele schooltijd aan culturele en vormende vakken deelneemt, ongeacht examenniveau of keuze voor een kunstvak als examenvak.

 

Leerlijn literatuur Nederlands
Literatuur, Nederlandse en wereldliteratuur, maakt een belangrijk onderdeel uit van het vrijeschoolleerplan. Niet alleen wordt er veel gelezen, maar ook wordt het literair schrijven actief beoefend: schrijven van gedichten, verhalen en opstellen. Lezen en schrijven zijn vaardigheden en kwaliteiten die voor een brede ontwikkeling van belang zijn. Wat is er mooier dan je eigen gedicht of opstel voor te lezen in de klas of te publiceren in ons eigen tijdschrift? Leerlingen verbinden zich op deze wijze ook met het cultureel erfgoed.

Literatuur is – net als de werkelijkheid – gelaagd. Door aandacht te besteden aan dit fenomeen, wordt bij de leerling een nieuwsgierigheid en openheid ontwikkeld naar de gelaagdheid van de eigen beleving. In de loop van de leerjaren bouwen de leerlingen een eigen leesdossier op met verslagen van de gelezen boeken.

 

Leerlijn meetkunde
In de oude Griekse cultuur werd meetkunde beleefd als ‘de taal der goden’, als een scholingsweg voor het denken. Meetkunde is de taal waarin de geest zich uitdrukt: elke vorm is de expressie van een idee. Bij het construeren werken hand en verstand samen; meetkunde is niet alleen een scholing van het denken, het is ook een mobiliseren van wilskracht. Het gaat hier om de wil en het vermogen om constructies precies uit te voeren, de zoektocht die nodig is om tot een bewijs van een eigenschap te geraken. In de meetkunde wordt waarheid beleefbaar en ervaart de leerling de kracht van de menselijke geest. Er is ook een beleving van schoonheid bij een mooie, meetkundige tekening of een sluitend bewijs. Dit alles verklaart waarom in alle leerjaren meetkunde een belangrijke plaats heeft in het leerplan van de vrijescholen.

 

Burgerschapsvorming
Burgerschapsvorming wordt in het curriculum niet afzonderlijk benoemd: het is een geïntegreerd onderwerp dat in vele vakken en activiteiten aan de orde is. Er worden diverse periodes aangeboden waarbij de belangstelling voor de eigen cultuur in samenhang met de verhouding tot andere culturen centraal staan. In de wekelijkse lessen levensbeschouwing, die in alle leerjaren staan ingeroosterd, worden verbanden gelegd met verschillende kernwaarden van onze maatschappij. In de omgang van leerlingen onderling, en van de leraren met de leerlingen ligt de nadruk op een respectvolle omgang met elkaar. Deze weerspiegelt zich in uiteenlopende klassen-overstijgende activiteiten rond maatschappelijke thema’s,  jaarthema’s en jaarfeesten. Beginnend met de introductieweken in klas 7 en daarna via onder meer de winkelstage in klas 9, een bezoek aan de rechtbank in klas 10 en de sociale stage in klas 11 worden zinvolle ontmoetingen met de samenleving gerealiseerd. Het geheel staat in een ontwikkelingslijn, waarbij leerlingen uiteindelijk met elkaar in gesprek en debat komen rond wezenlijke thema’s die betrekking hebben op de relatie tussen school en maatschappij.

 

Kunstzinnige en ambachtelijke vakken
Voor een harmonische en veelzijdige ontwikkeling van de leerlingen zijn kunstzinnige en ambachtelijke vakken onontbeerlijk. Zij maken dan ook structureel deel uit van het leerplan, naast de cognitieve vakken, zoals wiskunde, natuurkunde etc.

 

Leerlijn technisch-ambachtelijke handvaardigheid
De maatschappij is veelal gericht op automatisering en consumptie. Gevoel en betekenis voor de waarde van het ambacht en de herkomst van producten zijn aan het verdwijnen. De Vrije School Den Haag hecht daarom veel belang aan de beoefening van technisch-ambachtelijke vakken: houtbewerken, metaalbewerken en textiele vormgeving. In de beoefening van deze vakken maakt de leerling op ambachtelijke wijze een voorwerp. In de eerste drie leerjaren leert de leerling de aard en mogelijkheden van de verschillende materialen kennen. In de hogere leerjaren leert hij of zij deze op meer kunstzinnige wijze toe te passen.

 

Leerlijn beeldende vorming
Beeldende vakken voeden de natuurlijke behoefte van jonge mensen om iets moois te maken of kunstenaar te zijn. Bij tekenen en schilderen komen de onderwerpen ‘tekenen naar waarneming’, ‘werking van kleur’, ‘licht-donker’ en ‘compositie’ aan bod. Bij beeldhouwen en boetseren krijgt de leerling gevoel voor ruimtelijke proporties en de schoonheid daarvan. In de hoogste klassen ligt de nadruk steeds meer op het vertellen van een verhaal of het uitdrukken van een gevoel. Dan kan de leerling de ontdekking doen dat een geslaagd werk zeggingskracht heeft en niet per se ‘mooi’ hoeft te zijn.

 

Kunst Algemeen is een examenvak en verplicht voor vwo en havo-CM. Voor de overige havo-profielen is Kunst algemeen een keuze vak. In dit theorievak wordt de geschiedenis van beeldende kunst, dans, toneel, muziek, film en fotografie behandeld. Dit wordt getoetst in een centraal schriftelijk examen. Leerlingen uit de andere profielen van het VWO, volgen eveneens Kunst Algemeen.

 

'De leraren proberen altijd levenslessen mee te geven' (leerling)

Muziek en toneel

 

Leerlijn muziek
Het beoefenen van muziek heeft een harmoniserende werking op de opgroeiende mens. De leerling komt los van het alledaagse. Zingen en gelijktijdig luisteren brengt je in harmonie met de ander, jezelf en de omgeving. Door het ontwikkelen van de eigen stem kan de leerling tot zelfacceptatie komen en zichzelf als individu in een groep plaatsen. Elke leerling heeft gedurende alle leerjaren iedere week een uur klassikale zang en een uur koorzang.

Er wordt ook aandacht besteed aan muziektheorie. De leerlingen van de 7e en 8e klas van het praktisch vmbo-t krijgen wekelijks djembé-les. Hiermee wordt gewerkt aan een goede ritmische vaardigheid en aan het vermogen de harmonie in de muziek te beleven.

 

Ieder jaar verzorgt de school voor alle ouders en familieleden een kooruitvoering in de Antonius Abt kerk in Scheveningen. Er wordt gezongen door het 9e klas koor en een apart bovenbouwkoor bestaande uit klas 10 t/m 12. Zo zijn er o.a. werken van Puccini, Mozart en Fauré uitgevoerd.

De leerlingen van de middenbouw hebben in de grote zaal van de school na elkaar hun kooruitvoering, gecombineerd met de beste-werk-tentoonstelling, waarin de leerlingen hun beste werk van het afgelopen jaar tentoonstellen.

 

Leerlijn toneel
Toneelspelen is een sociale activiteit van luisteren, meebewegen en reageren. Het maakt de leerling bewust van het eigene in zichzelf en van het gemeenschappelijke dat mensen met elkaar hebben. De leerling kan zijn creatieve talent ontwikkelen en zijn eigen motieven ontdekken. Alleen in goed samenspel komen de verschillende rollen tot hun recht.

 

Het vak toneel heeft een vaste plek in het leerplan. Van klas 8 tot en met klas 11 (vierde leerjaar) staat voor alle leerlingen toneel op het programma. Leerlingen bezoeken voorstellingen buiten school en maken daar verslagen van. In de 8e klas en 11e klas werken de leerlingen toe naar een uitvoering voor ouders en mede leerlingen.

 

Leerlijn euritmie
Euritmie is een moderne bewegingskunst, die vanuit de antroposofie is ontwikkeld en wordt geïnspireerd. In deze kunstvorm wordt het karakter van muziek (tooneuritmie) of gesproken woord (woordeuritmie) zichtbaar gemaakt door bewegingen. In de pedagogie is euritmie leren staan voor jezelf. Dat doe je door te bewegen op taal of muziek of in stilte. Door beweging word je je bewust van jezelf, van de groep en van jezelf in de groep. Tevens werkt de euritmie ondersteunend voor alle andere vakken. De lesuren worden begeleid door een pianist.